ISTORIJA NADOMAK VOŽDOVCAŽrnov, tvrđava sa Avale koju je kralj srušio zbog spomenika
Na vrhu Avale vekovima je stajalo srednjovekovno utvrđenje Žrnov. Srušeno je za samo dva dana, 18. i 19. aprila 1934. godine, kada je po naredbi kralja Aleksandra Prvog Karađorđevića dignuto u vazduh.
Žrnov je bio srpska srednjovekovna tvrđava, najverovatnije iz vremena despota Stefana Lazarevića. U 15. veku dodatno su ga utvrdili Osmanlije, kako bi kontrolisale prilaze Beogradu. Strateški značaj utvrđenja opao je posle osmanskog osvajanja Beograda 1521. godine.
Odluka o rušenju doneta je kako bi se na istom mestu podigao monumentalni Spomenik Neznanom junaku, posvećen neidentifikovanom srpskom vojniku stradalom u Prvom svetskom ratu. Izradu spomenika kralj je poverio vajaru Ivanu Meštroviću.
Stručnjaci tog vremena protivili su se rušenju. Istoričari umetnosti Vladimir Petković i Đurđe Bošković zalagali su se za očuvanje tvrđave i predlagali druge lokacije za spomenik. Bošković je utvrđenje detaljno dokumentovao pre nego što je uništeno.
Kralj Aleksandar nije dočekao završetak dela koje je naručio. Ubijen je u atentatu u Marseju 9. oktobra 1934. godine, a Spomenik Neznanom junaku osveštan je na Vidovdan, 28. juna 1938. godine.
Oko rušenja Žrnova do danas kruže razne teorije, uključujući i priče o masonskoj pozadini odluke. Pouzdanog istorijskog dokaza za takve tvrdnje nema, a ostaci nekadašnje tvrđave i dalje počivaju pod temeljima spomenika koji je obeležio vrh Avale.
